جمعه ١٣ تير ١٣٩٩
به پایگاه اطلاع رسانی رایزنی فرهنگی سفارت جمهوری اسلامی ایران در بیشکک خوش امدید.
منو اصلی
نظرسنجی
نظر شما در خصوص مطالب سایت چیست؟

اکثر مطالب سودمند هستند. (84%)

183

برخی مطالب مفید هستند. (3%)

6

مطالب بایستی بیشتر شوند. (5%)

12

برخی از مطالب ضعیف هستند. (5%)

11

در این زمینه نظری ندارم. (3%)

7


تعداد کل اراء :(219)
آمار بازدید
 بازدید این صفحه : 150895
 بازدید امروز : 342
 کل بازدید : 654303
 بازدیدکنندگان آنلاين : 1
 زمان بازدید : 1.4531
ساعت
اخبار > آیین های ماه مبارک رمضان در قرقیزستان


  چاپ        ارسال به دوست

آیین های ماه مبارک رمضان در قرقیزستان

 

مراسم و آئین های ماه مبارک رمضان امسال در قرقیزستان همچون بسیاری دیگر از کشورهای اسلامی بشدت تحت تاثیر کرونا و تدابیر محدود کننده دولت  بخاطر جلوگیری از شیوع و گسترش این ویروس قرار گرفته است.در چند استان قرقیزستان از جمله استان بیشکک نزدیک به یک ماه است که وضعیت فوق العاده و قرنطینه عمومی اعلام شده و احتمال دارد  پس از پایان ماه آوریل این وضعیت برای دوره زمانی دیگری تمدید گردد.                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                                  

                                        

    قرقیزستان کشوری سرسبز؛ با طبیعت زیبای کوهستانی و تمدنی غنی در آسیای مرکزی است. این کشور با کشورهای چین، تاجیکستان، قزاقستان و ازبکستان همسایه است و زبان آن از شاخه‌های زبان ترکی است. بیش از 8۰ درصد مردم کشور قرقیزستان، مسلمان هستند و در ماه مبارک رمضان روزه می گیرند. بیشتر مردم از اهل تسنن و حنفی مذهب هستند.

اسلام در قرقیزستان پس از دوره کمونیستی شوروی مجددا در میان قرقیزها گسترش یافت. در این دوره رمضان و آئین روزه‌داری در قرقیزستان نیز احیاء شد؛ البته ناگفته نماند در دوره  نظام الحادی سوسیالیستی نیز خصوصا در نواحی جنوبی این کشور استان‌های جلال آباد، باتکن و اوش قبل از تاریخ ذکر شده و در گذشته دورتر، رمضان و سنت‌های این ماه مبارک وجود داشت و مردم این مناطق این ماه را گرامی می‌داشتند؛ بی ‌تردید همجواری، داد و ستدهای فرهنگی و تشابهات فرهنگی فراوان میان سه استان ذکر شده با ساکنین مرزی جمهوری ‌های ازبکستان و تاجیکستان که از ریشه‌های عمیق مذهبی برخوردارند را باید عامل مهمی در گرایشات دینی مردم مناطق جنوبی قرقیزستان به شمار آورد.

در قرقیزستان با افزایش گرایشات اسلامی آداب و رسوم دینی جدید گسترش یافت که بعضی از آنها مانند خواندن قرآن در مراسم عزاداری،  ماه رمضان، عید فطر، عید قربان و قربانی کردن حیوانات و غیره مرسوم شد. بیشتر ساکنین قرقیزستان مسلمان و اهل فرقه تسنن هستند. اکنون مردم قرقیزی و به ویژه جوانان علاقمند به تعالیم اسلامی هستند و سال به سال روحیات و گرایشهای اسلامی چه در ظاهر (افزایش تعداد بانوان محجبه و آقایان ریش دار و با لباسهای روحانی بیشتر به سبک پاکستانی در کشور) و چه در تعداد نمازگذاران در مساجد و روزه داران قرقیز) رشد می کند. قرقیزستان بعد از کسب استقلال آزادی بیشتری در آشنایی با تعالیم اسلامی و کسب معارف آن به دست آورد. طبق آمار موجود هم اکنون در قرقیزستان یک دانشگاه و  8 انستیتوی اسلام شناسی، بیش از ۱۰۰ مدرسه حوزوی و مرکز آموزش دینی، حدود ۲۸۰۰ مسجد فعالیت دارند. برای مقایسه، تعداد مساجد قرقیزستان در سال 1990 به 39 مسجد می رسید. بالای 600 نفر از دانشجویان قرقیزی در کشورهای خارجی مانند عربستان، پاکستان، مصر، اردن، کویت، امارات و ترکیه در حوزه علوم اسلامی مشغول به تحصیل هستند.

ماه رمضان در قرقیزستان به عنوان ماه دوستی، محبت، عشق، صفا و کمک به همنوطان مرسوم است. حضور پرشور در مساجد، بخشش ناراحتی ها و کدورت های یکدیگر، آشتی کردن از ویژگی های حسنه این ماه نزد قرقیزهاست. موعد دقیق روزه و فرا رسیدن ماه رمضان را مفتیات قرقیزستان تعیین می‌کند.  بر این اساس روز جمعه 5 اردیبهشت  99 در قرقیزستان اولین روز ماه مبارک رمضان اعلام شده است. نماز تراویح معمولا  هر شب و در طول ماه رمضان در مساجد اقامه می شود (ولی امسال بعلت شیوع کرونا و تدابیر محدود کننده دولت و قرنطینه  برگزاری مراسم های فرهنگی و دینی تعطیل شده است). علاوه بر این؛  همزمان با خواندن نماز تراویح در اثنای آن قرآن کریم را نیز ختم می کنند و به این ترتیب مسلمانان روزه دار با ثواب تلاوت قرآن نیز همراه با برگزاری این نماز پر فضیلت دست می یابند. برای قرقیزها عیادت از افراد بیمار و بازمانده و دادن صدقه فطر به خانواده‌های نیازمند و فقیر، از سنت‌های حسنه در ماه رمضان است. برای روزه‌داران انواع غذاهای مختلف آماده می‌کنند و کسانی که با دلیل سلامتی یا مشکلات دیگر نمی‌توانند روزه بگیرند باید هر روز به روزه‌داران افطار بدهد یا یک بار برای سی نفر روزه‌دار افطار بدهد. مردم قرقیزی قبل از افطار در مساجد قرآن کریم تلاوت می‌کنند و بعد از اقامه نماز مغرب سر سفره‌های ضیافت افطار می‌روند.

در سفره افطاری قرقیزها حتماً خرما، نان، سالاد، آب و نوشابه های سنتی مانند چایی و چالاپ، خوراکی‌هایی مانند ‌پلو، شورپا، مانتی و انواع سوپ‌ها و غذاها یافته می‌شود. در این میان شب قدر در بین مسلمانان قرقیزستان از جایگاه بسیار بالایی برخوردار است و همه قرقیزها در طول ماه رمضان برای رسیدن این شب لحظه‌ شماری می‌کنند  و باور دارند که در این شب قدر همه گناه‌های آنها توسط خدا بخشیده می‌شود و تا صبح نخوابیده برای بخشایش گناهان خود و خانواده یا دوستان دعا می‌کنند. همچنین در شب قدر حدیث، سوره های قرآن کریم خوانده می ‌شود و راجع به دین اسلام، تاریخ اسلام، اصول عقاید بیان می ‌شود. عده‌ای هم در آستانه این شب قدر مبارک منازل خود را برای پذیرایی از مهمانان خدا آماده می‌ کنند تا در شب قدر میزبان جمعی از خویشان خود باشند. قرقیزها شب قدر را که در قرقیزستان شب ۲۷ ماه مبارک رمضان است بسیار گرامی می دارند. در این زمان برای رضایت و آرامش کسانی که از دنیا رفته اند خیرات می‌کنند. مردم مسلمان قرقیزستان تلاش می‌کنند حتما به مسجد مرکزی شهر بروند و این شب را با دعا و نیایش سپری کنند.

یکی از سنت‌های مردم قرقیزستان در ماه رمضان «جار رمضان» است که کودکان یا جوانان چند روز پس از آغاز ماه رمضان عصرها شروع با قرائت شعر فرا رسیدن ماه رمضان خبر می‌ دهند. جارمضان از عبارت «جار سالو» در زبان قرقیزی و زبان های ترکی به معنی «ندا کردن و آگاهی رساندن» است.

معمولاً خواندن جار رمضان از پانزدهمین روز ماه رمضان وقت عصر بعد از افطار شروع می ‌شود. بر اساس گفته‌های محققان و تاریخدانان، جارر مضان از طریق فقیران خوانده می ‌شود ولی اکنون جار رمضان توسط گروه‌های چند نفره کودکان یا جوانان بصورت شعری مخصوص جار رمضان دم در خانه‌های مردم خوانده می شود. صاحب خانه با میل خود خوراکی یا مبلغی به آنان به عنوان مژده می‌دهد.

به گفته قرقیزهای نسل قدیم در گذشته صاحب خانه هر چه داشت می‌توانست بدهد. مثلاً نان، شیر، ماست، گوشت، پول، پوشاک و حتی گوسفند هم می ‌دادند. 

در روز عید فطر مردم قرقیزستان عید را به یکدیگر تبریک می‌گویند، لباس نو می ‌پوشند، نان سنتی یعنی بارسوق می پزند که خمیر آن را به شکل گرد یا متوازی الاضلاع آماده کرده در روغن سرخ می کنند. ترکیبات بارسوق عبارت است از آرد، مایع خمیر ، شیر، روغن، نمک و شکر. غیر از بارسوق بیشتر خانواده ها غذای بش بارماق یا پلو درست می کنند. بش بارماق یکی از مهمترین غذا های سنتی قرقیزستان است. در زبان قرقیزی به معنای "پنج انگشت" است، برای تهیه این غذا ابتدا تکه های گوشت گوسفند یا اسب یا گاو را در دیگ قرار داده تا با حرارت کم در آب بپزد پس از پختن گوشت با  تخم مرغ، آب ، نمک و آرد خمیر "بش بارماق" را آماده می کنند.  سپس خمیر را پهن می کنند و آن را به شکل رشته در می آورند. همزمان  پیاز های خرد شده را با  نمک، فلفل و سبزی  آماده می کنند. علاوه بر بارسوق و بش بارمباق در سفره قیرقیزها انواع شیرینیها، سالاد، نوشابه، انواع مربا، عسل و غیره باید باشد. در قرقیزستان مرسوم است که به هفت خانه حتما سر بزنند و عید را تبریک بگویند. دادن فطریه قبل از اقامه نماز انجام می شود که مبلغ آن را شورای علمای قرقیزستان تعیین می کند.

در این ماه پر خیر و برکت حلقه‌های قرآنی در مساجد برگزار می‌شود و مؤمنین به قرائت قرآن می‌ پردازند، علماء به بیان احکام روزه‌داری مطابق با فقه حنفی مبادرت می‌ کنند و در مساجد به مؤمنین و روزه داران افطاری داده می‌شود، چنانکه تقریبا در همه مساجد بیشکک که تعدادشان به ۶۰ مسجد می رسد سنت افطاری دادن تا پایان ماه مبارک انجام می‌شود و اگر مثلا در هفت یا هشت سال قبل این سفره‌های افطاری به دلیل فقر مردم قرقیزستان با کمک مالی کشورهای مسلمان صورت می‌ گرفت اما اکنون عمده این اقدام خدا پسندانه توسط خود مردم قرقیزستان انجام می‌ شود.

طی سال‌های اخیر خصوصاً پرداخت فطریه بسیار رایج شده است چنان‌که در بیشکک سالیانه بالغ بر ۵/۳ میلیون صوم فطریه جمع آوری می‌شود.

ماه مبارک رمضان در میان مردم قرقیزستان به عنوان ماه خیرات و صدقه و کمک به یکدیگر شناخته می‌شود؛ نباید از نظر دور داشت که قرقیزستان بعد از تاجیکستان دومین کشور فقیر آسیای مرکزی به شمار می‌آید؛ با این حال مردم عادی نیز همواره تلاش می‌کنند تا در این ماه صدقه بیشتری بدهند و حداقل در حد توان خود آشنایان و فامیل را به افطار دعوت کنند. تلاش می‌شود در این ماه به یتیم خانه‌ها حتی در قالب پوشاک دست دوم کمک شود. شرکت‌های بزرگ مانند شرکت‌هایی که ارائه کننده خدمات مخابراتی هستند در این ماه فعالیت‌های خیرخواهانه خود را افزایش می‌دهند. البته کشورهایی مثل ترکیه و برخی کشورهای عربی با اهداف خاص خود فعالیت‌های خیرخواهانه در سطح وسیعی را به انجام می رسانند.

از سال ۲۰۱۶ گروهی از جوانان مسلمان اهل علم و فرهنگ و مبتکر به ریاست قادر ملک اف اسلام شناس برجسته و همسرش الیانا مریم ستاروا سردبیر نشریه اسلامی «امت» برنامه فرهنگی-مذهبی تحت عنوان «چادر رمضان» بصورت پیوسته در شهرهای بیشکک و اوش با حضور نهادهای خصوصی و سفارتخانه ها و مراکز فرهنگی برگزار می کنند که هر روز یک نهاد یا کشور علاوه بر تدارک سفره افطاری برنامه های فرهنگی جانبی همسو با موضوع ماه مبارک برگزار می کنند که بیشتر اقشار کم بضاعت بویژه معلولین، ایتام و سالمندان به آن دعوت می شوند. این برنامه تا پایان ماه رمضان ادامه دارد. ایران نیز همه ساله در این برنامه عمومی شرکت کرده است.

عید فطر با نماز عید در میدان مرکزی شهر آغاز می شود که در این مراسم ابتدا مفتی اعظم و سپس تعدادی از مقامات دولتی، نمایندگان مجلس و سفرای کشورهای مسلمان سخنرانی می کنند. نمازگزاران پس از نماز عید به خانه های خود بر گشته بر سر سفره عید قرآن می خوانند و پذیرایی می شوند. در میان مردم قرقیزستان رسم است در روز عید به هفت خانه سر بزنند و عید را تبریک گفته برای شادی روح اموات آن خانه ها قرآن بخوانند. روز عید فطر در قرقیزستان تعطیل رسمی است اما مراسم ها و دید و بازدیدها تا سه روز ادامه دارند.

مراسم و آئین های ماه مبارک رمضان امسال در قرقیزستان همچون بسیاری دیگر از کشورهای اسلامی بشدت تحت تاثیر کرونا و تدابیر محدود کننده دولت  بخاطر جلوگیری از شیوع و گسترش این ویروس قرار گرفته است.در چند استان قرقیزستان از جمله استان بیشکک نزدیک به یک ماه است که وضعیت فوق العاده و قرنطینه عمومی اعلام شده واحتمال دارد  پس از پایان ماه آوریل این وضعیت برای دوره زمانی دیگری تمدید گردد.

رایزنی فرهنگی ج.ا.ایران در بیشکک

5 اردیبهشت1399

 


١٢:٣٢ - 1399/02/06    /    شماره : ٧٤٨٧٤٧    /    تعداد نمایش : ١٠٨



خروج